Doanh nghiệp bạn đáng giá bao nhiêu? Cách định giá đang được các Startup áp dụng phổ biến?

Read time: 6 phút
Hiệu suấtBài viết
03/12/21 08:31:07 | Lượt xem: 17

Trên hành trình khởi nghiệp bạn đã đi qua được 3 bước: Đánh giá ý tưởng , xác định quy mô thị trường và tìm hiểu rõ về sản phẩm công nghệ rồi. Định giá doanh nghiệp là bước quan trọng tiếp theo để xác định giá trị doanh nghiệp của bạn đáng giá bao nhiêu, có nên đầu tư hay không?

Chắc hẳn bạn còn nhớ, Facebook trả 19 tỷ đô la Mỹ để mua lại dịch vụ tin nhắn WhatsApp hồi năm 2014 khiến cả thị trường bất ngờ. Không ít người tự hỏi, tại sao Facebook có thể trả mức giá cao đến vậy cho một công ty mới 5 năm tuổi và có vỏn vẹn 50 nhân viên?

Năm 2016, Uber thua lỗ gần 3 tỷ đô la Mỹ, nhưng vẫn được định giá 68 tỷ đô la Mỹ. Trước đó, Uber gần như không tạo ra lợi nhuận gì. Sau khi được định giá 68 tỷ đô la Mỹ, Uber cũng không có vẻ gì sẽ có lời trong tương lai gần. Phải chăng hơn 82 nhà đầu tư tên tuổi đã thừa tiền để bỏ vào Uber mà không màng tới lợi nhuận?

Sở dĩ WhatsApp được định giá cao như vậy là vì nó có lượng người dùng (user base) lớn (500 triệu người dùng tại thời điểm được mua) với tốc độ tăng trưởng người dùng cao (cứ một ngày tăng thêm 1 triệu người dùng) mà có thể đem lại nhiều giá trị khi cộng hưởng với các ứng dụng khác của Facebook.

Câu hỏi đặt ra, nhà đầu tư dựa vào công thức nào để định giá WhatsApp và Uber khi mà thực tế giá trị hiện tại và tương lai của doanh nghiệp đó chưa thật sự tiềm năng?

Để định giá doanh nghiệp có rất nhiều phương pháp, các nhà đầu tư sẽ sử dụng một trong số các phương pháp định giá như sau (theo Fb Nam Nguyễn):

7 phương pháp định giá

 

Khi đàm phán, startup cần sử dụng thêm các yếu tố hỗ trợ để tăng giá trị định giá của mình lên như:

  • Có/sắp ứng dụng big data, AI, machine learning, blockchain, theo xu hướng cách mạng công nghiệp 4.0 thì giá thậm chí còn khủng khiếp hơn

  • Đã thất bại nhiều lần nên lần này nhất định thành công

  • Đem lại giá trị nhân văn sâu sắc: nâng tầm nền giáo dục, thay đổi cái nhìn của xã hội, unicorn đầu tiên của người Việt…

  • Bán nhà, vay nợ, bỏ học để kinh doanh

  • Tuổi trẻ đầy đam mê nhiệt huyết và hoài bão

  • Đối đầu với các công ty, tập đoàn lớn

  • Kinh doanh đa ngành nghề, làm nhiều dịch vụ, định hướng trở thành tập đoàn

Ngoài ra, để chiến thắng nên sử dụng một vài chiến lược khi thương lượng như: Chiến lược “Chợ Cồn Đà Nẵng” (hoặc chợ gì ở quê bạn cũng được): định giá thiệt cao, cho nhà đầu tư trả giá thoải mái. Theo lý thuyết, người mua thế nào cũng mua hớ. Chiến lược “Vì chị thích thế đấy” hay còn gọi là “Đã mơ thì phải mơ lớn”: đây là phương pháp mang tính kích thích cao nhất. Nhà đầu tư tin tưởng hơn khi chúng ta cương quyết hoặc dại khờ tin. Đơn giản chỉ vậy thôi.

 Hai yếu tố quan trọng trong định giá

  1. Khả năng hiện thực hóa kế hoạch kinh doanh của người sáng lập và điều hành. Người sáng lập và điều hành càng có nhiều kinh nghiệm khởi nghiệp (serial entrepreneurship), càng có kinh nghiệm trong lĩnh vực mà mình theo đuổi càng được đánh giá cao.

  2. Xem xét tại thời điểm đầu tư công ty đó đã đạt được tốc độ tăng trưởng (traction) như thế nào đối với những chỉ tiêu hoạt động trọng yếu (KPI) tương ứng với lĩnh vực hoạt động của doanh nghiệp đó. Ví dụ: đối với các startup dựa trên cơ sở người dùng như WhatsApp, Zalo, Facebook thì nhà đầu tư sẽ xem xét tốc độ phát triển người dùng (user growth) qua thời gian.

Anh Lâm Minh Chánh - Quản trị & Khởi nghiệp nêu ra một ví dụ về cách định giá doanh nghiệp như sau:

  • Giả sử Doanh nghiệp A, có thương hiệu ABC rất nổi tiếng, tạo ra dòng tiền đều đặn hàng năm là 20 tỷ, và giả sử mức lãi suất kỳ vọng/ tỷ số chiết khấu là 18%, thì giá trị doanh nghiệp A có thương hiệu ABC sẽ là = 20 tỷ / 18% = 111 tỷ.

  • Nếu doanh nghiệp A, không có thương hiệu ABC, thì chỉ tạo ra dòng tiền đều đặn hàng năm là 12 tỷ. Cũng mức lãi suất kỳ vọng/ tỷ số chiết khấu là 18%, thì giá trị doanh nghiệp A không có thương hiệu ABC sẽ là = 12 tỷ/ 18% = 66.67 tỷ

  • Như vậy giá trị thương hiệu ABC = 111 tỷ – 66.67 = 44.33 tỷ. Giá trị doanh nghiệp = 66.67 tỷ + 44.33 tỷ = 111 tỷ USD

  • Từ đó dễ dàng kết luận rằng Giá trị doanh nghiệp = Giá trị doanh nghiệp không thương hiệu + Giá trị thương hiệu.

______

>>>> Tải trọn bộ "Startup Handbook - Làm sao để không bị ngáo khởi nghiệp" tại đây: http://bit.ly/2JNFZdZ

Credit: Facebook Nam Nguyễn

SlimCRM - phần mềm quản lý

Xem thêm cùng chủ đề